Rekenproblemen en de implementatie van het protocol ERWD

Een groot deel van de beslissingen die we maken in ons leven is gebaseerd op numerieke informatie. Longitudinaal onderzoek laat bijvoorbeeld zien dat de rekenvaardigheden op 10-jarige leeftijd een twee keer zo grote voorspellende waarde hebben op de hoogte van iemands salaris 20 jaar later dan de toenmalige leesvaardigheden. Kinderen die niet in staat zijn om een functionele beheersing van het rekenen te bereiken, blijken dan ook een ernstig risico te lopen op negatieve academische, economische en sociaal-emotionele gevolgen.

Sinds de invoering van Passend Onderwijs (2014) worden kinderen met extra ondersteuningsbehoeften zoveel mogelijk binnen het reguliere onderwijs opgevangen. Om een zo goed mogelijke begeleiding te bieden is het belangrijk dat er protocollen zijn voor specifieke leerproblemen. Lezen en spellen hebben daarin al een lange geschiedenis. Het Protocol Ernstige Reken- en Wiskundeproblemen en Dyscalculie beschrijft richtlijnen voor optimaal rekenwiskunde-onderwijs en biedt handvatten om problemen in de rekenwiskunde-ontwikkeling vroegtijdig te signaleren en verhelpen, met als doel de kwaliteit van de begeleiding van leerlingen met ernstige rekenwiskundeproblemen of dyscalculie te verhogen. Onderzoek vanuit het Masterplan Dyscalculie (2016) onder rekenspecialisten en intern begeleiders laat echter zien dat de implementatie van geprotocolleerd beleid voor rekenproblemen en dyscalculie van een zorgelijk niveau is. Zo geeft meer dan de helft van de ondervraagde specialisten in het PO aan veel belemmeringen te ervaren in de begeleiding van leerlingen met EWRD, en zelfs 70% veel belemmeringen te ervaren in het opzetten van beleid voor deze leerlingen op hun school.

Doel

Optimalisatie van de implementatie en uitvoering van een structureel rekenbeleid ten aanzien van rekenzwakke leerlingen en het optimaal toespitsen van onderwijs op de onderwijsbehoeftes van leerlingen met (ernstige) rekenproblemen en dyscalculie.

We hebben hierbinnen drie specifieke doelstellingen:

1. Een praktisch toepasbaar stappenplan ontwikkelen i.s.m. de deelnemende scholen, waarmee de scholen een gericht en gestructureerd rekenbeleid kunnen uitvoeren en dat uiteindelijk kan dienen als mal voor schoolbeleid m.b.t. rekenproblemen en de implementatie van het protocol ERWD in de regio en als doel heeft de interventies in de onderwijsstructuur van de school te verbreden.

2. Interventieprogramma voor rekenproblemen op spoor 3 opzetten en uitvoeren. Ook dit dient als leidraad.

3. Evalueren van de effectiviteit van het ontwikkelde stappenplan en van het interventieprogramma.

Product

Met het project Rekenproblemen en de implementatie van het protocol ERWD willen we alle scholen de mogelijkheid bieden hun rekenonderwijs onder de loep te nemen en te verbeteren daar waar nodig. Om dat te bewerkstelligen gaan we met een kleine groep in dit project aan de slag met een praktische vertaling van het ERWD waarbij we ondersteund worden door het Rudolf Berlin Center (expertisecentrum voor leerproblemen) van de UvA en het RID. Scholen die willen deelnemen kunnen zich tot 30 oktober 2018 aanmelden middels het aanmeldformulier dat via de mail is verspreid. Na deelgenomen te hebben aan dit project heb je als school:

- Een praktische teamtraining gehad voor alle leerkrachten van de school over rekenmodellen en het protocol ERWD, verzorgd door het RID/UvA.

- Een gebruiksvriendelijk implementatie- en beleidsplan voor rekenondersteuning op je school.

- Een handelingsplan voor de rekeninterventies op spoor 3 met een evidence based programma met concrete suggesties van aanpakken en materialen die werken.

- Een bijbehorende materialenkist waarmee je spoor 3 kunt vormgeven

- Meegeholpen met de vertaalslag van het protocol ERWD naar de dagelijkse praktijk.

- De kinderen die structureel uitvallen, te zien door hun rekenresultaten, wekelijks een uur per week extra instructie gegeven op spoor 3. Dit wordt uitgevoerd door ofwel een stagiaire van de UvA of door een personeelslid van de eigen school (zie aanmeldformulier).

Consulenten

Nienke Bolderheij en Johanneke Mijnhardt (in samenwerking met Jurgen Tijms, RID en UvA)