Overgang van PO naar VO

Jaarlijks stappen duizenden leerlingen in onze regio over van de basisschool (PO) naar het voortgezet onderwijs (VO). Wij vinden het belangrijk dat er voor iedere leerling een passende plek is en willen de basisscholen ondersteunen bij het vinden van die plek. Daarom delen wij - namens het Regionaal Besturen Overleg (RBO) - op deze pagina informatie over de procedures en afspraken die betrekking hebben op de overgang van het PO naar het VO. De complete informatie is te vinden in De Overstap (zie hieronder). Daarnaast geven de beide samenwerkingsverbanden PO en VO jaarlijks een informatiebijeenkomst rondom dit thema; één voor leerlingen met extra ondersteuningsbehoeften en één voor nieuwe leerkrachten groep 8, IB-ers en directeuren

Regionale afspraken - RBO
Onderwijsorganisaties (PO- VO-, MBO- en HBO-schoolbesturen en samenwerkingsverbanden) en gemeenten van Zuid-Kennemerland, hebben behoefte aan goede afstemming en transparante besluitvorming over de stap van PO naar VO. In het Regionaal Besturen Overleg wordt invulling gegeven aan deze behoefte. De werkzaamheden binnen het RBO zijn verdeeld in vier werkgroepen. Eén daarvan is de werkgroep PO-VO. Deze werkgroep stelt jaarlijks de toelatingsprocedure vast, die is te vinden in De Overstap. Deze procedure heeft als doel het proces van de overgang van het PO naar het VO voor elke leerling zo goed mogelijk te laten verlopen. Leerlingen die uitstromen naar een middelbare school in Velsen volgen een andere procedure. 

De Overstap

Om de basisscholen optimaal te voorzien van informatie rondom de overgang, wordt De Overstap jaarlijks uitgegeven. Ook ontvangt iedere basisschool ná de herfstvakantie een exemplaar. In deze brochure wordt uitleg gegeven over:
1.     De procedures rondom toelating en loting die zijn vastgesteld door het (RBO) – geldend voor alle scholen in Zuid-Kennemerland én de toelatingsprocedure die geldend is in Velsen;
2.     aanvullende procedures vanuit het Samenwerkingsverband VO, voor leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben;
3.     het onderwijsaanbod op de middelbare scholen, in een beknopt overzicht;
4.     het ondersteuningsaanbod van de middelbare scholen (basisondersteuning, trajectvoorzieningen, LWOO, PrO en VSO).

Het basisschooladvies
De basisschool formuleert voor iedere leerling een onderbouwd schooladvies. Dit schooladvies is gebaseerd op de leerprestaties, de ontwikkeling en het sociaal-emotioneel functioneren van de leerling gedurende de laatste drie jaar (groep 6, 7 en 8).
De school kijkt onder meer naar:
•       De aanleg en de talenten van een leerling;
•       de leerprestaties;
•       de ontwikkeling tijdens de hele basisschoolperiode;
•       de concentratie, de motivatie, het doorzettingsvermogen;
•       andere schoolse vaardigheden van een leerling.

Het basisschooladvies is leidend voor de toelating tot het vervolgonderwijs. De Rijksoverheid heeft een algemene handreiking voor het schooladvies uitgebracht waarin de verschillende landelijk vastgelegde afspraken over het advies beschreven staan. 

Er is een aantal handige tips en informatie opgesteld die helpend kunnen zijn om door te lezen alvorens het aanmeldformulier in te vullen.

Het Brugboek en het Brugweb
Het Brugboek is voor leerlingen en ouders. In de jaarlijkse uitgave van het Brugboek wordt informatie gegeven over de middelbare scholen in de regio. De IB-er vraagt de Brugboeken jaarlijks voor elke leerling in groep 8 aan bij de onderwijsconsulent van het SWV-PO. Scholen ontvangen deze na de herfstvakantie. Daarnaast staat op het Brugweb, dat bestemd is voor leerlingen, ouders en basisscholen, meer informatie over de  middelbare scholen in de regio Zuid-Kennemerland én Velsen. 

Multi Disciplinair Overleg-Overdracht (MDO-O)
Voor een goede overdracht van een leerling met extra ondersteuningsbehoeften, wordt een MDO-O aangevraagd bij één middelbare school. Ouders geven de voorkeursschool van hun kind aan bij de basisschool. Deze vraagt vervolgens een MDO-O aan bij de betreffende middelbare school. Als de middelbare school de ondersteuning kan bieden, wordt dat de vervolgschool van de leerling. Kan de school de ondersteuning niet bieden, dan heeft de middelbare school zorgplicht om een andere school te vinden. Het aanvragen van zo'n overleg kan vanaf 1 november, maar bij voorkeur in ieder geval vóór de kerstvakantie. Tijdens dit MDO-O worden de ondersteuningsbehoeften besproken met de leerling, de ouder/verzorger, de basisschool én de middelbare school. De basisschool volgt hierbij het stappenplan dat op bladzijde 30 van De Overstap wordt beschreven.

Voor een goed verloop van het gesprek zorgt de basisschool er van tevoren voor dat:

1. De leerling voorbereid is op het gesprek met behulp van het kindformulier;

2. de leerkracht voorbereid is op het gesprek met behulp van het MDO-O formulier en de schoolsevaardigheden-in-kaart;

3. de ouder/verzorger voorbereid is op het gesprek. De inhoud van het MDO-O formulier wordt vooraf met ouder/verzorger doorgenomen;

4. Eventuele andere betrokkenen bij het MDO-O voorbereid zijn op het gesprek.

NB: Om te beoordelen of het raadzaam is om een hoogbegaafde leerling door middel van een MDO-O over te dragen aan de VO-school van keuze, kan de basisschool deze checklist gebruiken. Vragen over bijzonderheden m.b.t. hoogbegaafdheid zijn opgenomen in het reguliere MDO-O formulier.    

Leerwegondersteunend onderwijs (LWOO)
Middelbare scholen met een lwoo-licentie bieden aan vmbo-leerlingen die wat betreft leerinhouden de aansluiting met het VO nog onvoldoende kunnen maken (leerachterstanden), extra ondersteuning aan om die achterstanden weg te werken om zo deze leerlingen optimaal te ondersteunen bij het behalen van een vmbo-diploma. Die middelbare scholen zijn vrij om zelf vorm en inhoud te geven aan de extra ondersteuning voor lwoo-leerlingen, bijvoorbeeld door kleine klassen te vormen of extra lessen aan te bieden. Het samenwerkingsverband VO heeft criteria voor leerachterstanden beschreven in de Overstap (blz. 46 e.v.). Ook lees je daar wat welke school aanbiedt voor deze leerling.
Mocht een leerling in aanmerking komen voor LWOO dan vult de basisschool het aanmeldformulier VO LWOO in. Dit is een bijlage bij het reguliere aanmeldformulier. 

Heroverweging
Als het resultaat van de Eindtoets een ander uitstroomniveau aangeeft dan het schooladvies, dan moet de basisschool het advies heroverwegen. Is het resultaat 'hoger' dan verwacht, dan vindt er heroverweging plaats en kán de basisschool het schooladvies aanpassen. Dit gebeurt altijd in nauw overleg met de ouder/verzorger en de leerling. Als besloten wordt het advies aan te passen naar een 'hoger' niveau, dan vult de basisschool het formulier heroverweging in. Hiermee melden de ouders/verzorgers de leerling opnieuw aan op een school met het betreffende onderwijsaanbod. Als de VO-school waar de leerling aanvankelijk geplaatst was ook het niveau van het herziene advies aanbiedt, gaan de ouders met het heroverwegingsadvies naar deze school.

De EigenWijzer
Wij vinden het belangrijk dat alle leerlingen in groep 8 betrokken worden bij hun eigen overdracht. Daarom vullen alle leerlingen van groep 8 de EigenWijzer in. De ingevulde EigenWijzers worden door de leerkracht van groep 8 meegenomen naar de Warme Overdracht bijeenkomst. Basisscholen kunnen ter voorbereiding op groep 8, de leerlingen ook in groep 7 al een speciale groep 7 EigenWijzer laten invullen. Deze is voor intern gebruik. De IB-er vraagt de EigenWijzers jaarlijks voor elke leerling in groep 7 en 8 aan bij de onderwijsconsulent van het SWV-PO. Scholen ontvangen deze na de herfstvakantie.

Warme Overdracht
Voor alle leerlingen vindt er ieder jaar een centrale warme overdracht plaats tussen de leerkrachten van groep 8 en hun collega's van de middelbare school. De basisschool ontvangt in het voorjaar informatie hierover. Vervolgens meldt de leerkracht van groep 8 zich aan voor deze warme overdracht. De leerlingen worden hiermee allemaal op een eenduidige manier overgedragen. De leerkracht van groep 8 bereidt zich met de inhoud van deze onderlegger voor op deze gesprekken.

Digitale overstapservice (OSO)
Nadat de leerling definitief is aangenomen bij een middelbare school, wisselt de basisschool het overstapdossier veilig uit met het VO. In het stappenplan is alle informatie over de uitwisseling te lezen. Het uitwisselen gebeurt digitaal met de Overstap Service Onderwijs (OSO) die op de basisschool gekoppeld is aan het leerlingadministratiesysteem zoals Esis of ParnasSys. De basisschool wisselt twee keer gegevens uit: ná definitieve plaatsing én nadat de gegevens van de Eindtoets bekend zijn.

Wat wisselt de basisschool uit met de middelbare school? 
Het overstapdossier bevat onder andere de volgende standaardgegevens:
- Gegevens van de instelling/school
- Gegevens van de leerling en zijn ouders en eventueel verzorgers
- Het overstapadvies
- Gegevens over de schoolloopbaan
Verslag van sociaal-emotioneel functioneren (t.a.v. schooltaken en werkhouding)
- Verzuim
- Toetsresultaten

    PO-VO